Samo złożenie wniosku przed ogłoszeniem upadłości konsumenckiej to koszt 30 zł opłaty sądowej. Dochodzą do tego koszty postępowania: głównie wynagrodzenie syndyka, które w typowej sprawie wynosi kilka tysięcy złotych, oraz koszty administracyjne, takie jak znaczki pocztowe i materiały biurowe. Jeśli nie masz majątku, tymczasowo pokrywa je Skarb Państwa, a potem zwykle spłacasz je w ratach w planie spłaty. Pomoc prawnika lub doradcy to osobny koszt, z którego możesz skorzystać, ale nie musisz.
Opłata od wniosku o upadłość konsumencką: 30 zł
Od wniosku o ogłoszenie upadłości osoby, która nie prowadzi działalności gospodarczej, sąd pobiera opłatę podstawową. Wynosi ona 30 zł (art. 76a pkt 1 w zw. z art. 14 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Dla porównania przedsiębiorca płaci od wniosku 1 000 zł (art. 74 tej ustawy).
To jedyna opłata sądowa na starcie. Przy wniosku nie wpłacasz zaliczki na koszty postępowania; jeśli korzystasz z odpłatnej pomocy przy przygotowaniu wniosku, jej wynagrodzenie jest osobnym kosztem. Jak przygotować wniosek i co do niego dołączyć, opisuję w poradniku upadłość konsumencka krok po kroku.
Koszty postępowania upadłościowego: co to jest?
Koszty postępowania to wydatki, bez których sprawa nie może się toczyć. Prawo upadłościowe wylicza je w art. 230 ust. 1 p.u. Należą do nich między innymi:
- wynagrodzenie syndyka, czyli osoby wyznaczonej przez sąd do zarządzania Twoim majątkiem i kontaktu z wierzycielami,
- koszty korespondencji i ogłoszeń,
- koszty archiwizacji dokumentów,
- podatki i opłaty związane ze sprzedażą majątku, jeśli syndyk coś sprzedaje.
W upadłości konsumenckiej najwięcej kosztuje praca syndyka. Pozostałe wydatki są zwykle wyraźnie mniejsze.
Wynagrodzenie syndyka w 2026 r.: widełki z ustawy
Wynagrodzenie syndyka ustala sąd. Bierze pod uwagę ilość pieniędzy w masie upadłości, stopień spłaty wierzycieli, nakład pracy, zakres i trudność czynności oraz czas trwania sprawy (art. 491⁹ ust. 1 p.u.). Masa upadłości to majątek, który od dnia ogłoszenia upadłości służy spłacie wierzycieli.
Kwota mieści się w widełkach liczonych od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w IV kwartale poprzedniego roku (art. 491⁹ ust. 2 p.u.). Za IV kwartał 2025 r. Prezes GUS ogłosił 9 228,30 zł (obwieszczenie z 22.01.2026). Dla wynagrodzeń ustalanych w 2026 r. daje to:
| Wariant | Mnożnik | Kwota netto w 2026 r. |
|---|---|---|
| Najniższe wynagrodzenie | ¼ | 2 307,08 zł |
| Najwyższe w zwykłej sprawie | 2× | 18 456,60 zł |
| Szczególnie uzasadnione przypadki | do 4× | 36 913,20 zł |
Jeśli syndyk rozlicza VAT, wynagrodzenie podwyższa się o kwotę podatku (art. 167a p.u.).
PrzepisArt. 491⁹ p.u.
Sąd ustala wynagrodzenie syndyka w upadłości konsumenckiej w granicach od ¼ do 2× przeciętnego wynagrodzenia z IV kwartału poprzedniego roku. Do 4× może przyznać tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy sprawa jest skomplikowana albo wierzycieli jest wielu. O kwocie decyduje sąd.
Ile wynosi wynagrodzenie syndyka w praktyce?
Instytut Wymiaru Sprawiedliwości przeanalizował akta upadłości konsumenckich z 10 sądów w Polsce (raport A. Hrycaj, 2025). Mediana wynagrodzenia syndyka wyniosła 5 691 zł netto. Mediana to wartość środkowa: w połowie spraw było mniej, w połowie więcej. Pozostałe koszty postępowania, bez wynagrodzenia syndyka, miały medianę 1 682,40 zł.
Warto wiedzieć, czego dotyczą te liczby. To sprawy, w których sąd przyznał wynagrodzenie w 2024 r. i na początku 2025 r., więc liczone od niższej podstawy niż dziś. Pokazują typową sprawę, a nie konkretną. Przy nieruchomości, wielu wierzycielach albo długim postępowaniu koszty bywają wyższe.
Kto płaci koszty upadłości konsumenckiej?
Gdy masz majątek lub dochody
Koszty pokrywa się z masy upadłości. Jeśli syndyk sprzeda na przykład samochód albo zgromadzi część Twoich dochodów, z tych pieniędzy najpierw opłaci koszty postępowania. Co trafia do masy, a co zostaje przy Tobie, wyjaśniam w artykule co sprzedaje syndyk.
Gdy nie masz majątku: upadłość konsumencka bez pieniędzy
Brak majątku nie zamyka drogi do upadłości konsumenckiej. Gdy majątek nie wystarcza na koszty albo w masie brakuje gotówki, koszty pokrywa tymczasowo Skarb Państwa (art. 491⁷ ust. 1 p.u.). Razem z ogłoszeniem upadłości sąd przyznaje syndykowi zaliczkę z tych środków, chyba że Twój majątek pozwala na bieżące pokrywanie kosztów (art. 491⁷ ust. 3 p.u.).
Czy trzeba oddać te pieniądze?
Słowo „tymczasowo” ma tu znaczenie. Gdy sąd ustala plan spłaty, wpisuje do niego koszty pokryte przez Skarb Państwa w pełnej wysokości. Wyjątek dotyczy sytuacji, w której Twoje zarobki, koszty utrzymania Twojego i bliskich na Twoim utrzymaniu oraz potrzeby mieszkaniowe na to nie pozwalają (art. 491¹⁵ ust. 2 p.u.). Plan spłaty to rozłożona w czasie spłata wierzycieli, zwykle do 36 miesięcy. Szczegóły znajdziesz w artykule ile trwa upadłość i plan spłaty.
Koszty, których plan nie obejmuje albo które nie zostaną spłacone, ponosi Skarb Państwa (art. 491¹⁵ ust. 3 p.u.). Gdy sąd umarza długi bez planu spłaty, bo sytuacja osobista wskazuje na trwałą niezdolność do spłat, kosztami obciąża Skarb Państwa (art. 491¹⁶ ust. 2 p.u.).
Koszty a długość planu
Czas od upływu 6 miesięcy od ogłoszenia upadłości do ustalenia planu wlicza się do okresu planu spłaty. Nie wlicza się go jednak, jeśli koszty tymczasowo poniesione przez Skarb Państwa nie zostały pokryte w całości (art. 491¹⁵ ust. 1d p.u.).
Z praktyki syndyka
Jako syndyk widzę, że koszt sprawy rzadko zależy od tego, ile ktoś jest winien. Więcej pracy wymagają sprawy z brakującymi dokumentami, pominiętym rachunkiem czy majątkiem, którego sytuację trzeba dopiero ustalać. Uczciwie i kompletnie wypełniony wniosek to najprostszy sposób, żeby sprawa nie przeciągała się bez potrzeby.
Ile kosztuje pomoc prawnika lub doradcy?
Nie musisz mieć pełnomocnika. Wniosek możesz napisać i złożyć sam. Wiele osób woli jednak, żeby ktoś sprawdził dokumenty, bo braki i błędy wydłużają sprawę.
Ceny bardzo się różnią. Poniżej przedziały z ofert prawników i firm opublikowanych w 2026 r.:
| Zakres pomocy | Orientacyjna cena z ofert |
|---|---|
| Przygotowanie samego wniosku | od ok. 1 500 do 4 000 zł |
| Pełna obsługa (wniosek i prowadzenie sprawy po ogłoszeniu upadłości) | od ok. 3 000 do 7 000 zł i więcej |
| Średnia z porównywarki ofert | 8 567 zł netto |
To ceny wyjściowe, podawane przez samych usługodawców. Ostateczna kwota zależy zwykle od liczby wierzycieli, majątku, sytuacji rodzinnej i zakresu umowy. Przed podpisaniem sprawdź, czy cena obejmuje tylko wniosek, czy także kontakt z syndykiem, odpowiedzi na pisma i udział w rozprawie.
Jeśli pomagam przy wniosku, nie mogę być później syndykiem w tej sprawie (art. 157a p.u.). Syndyka zawsze wyznacza sąd. Zasady mojego wynagrodzenia poznajesz przed decyzją, na piśmie.
Rozmowa wstępna30 minut
0 zł
W kancelarii, telefonicznie lub online. Opowiadasz o sytuacji, a ja mówię, jakie widzę możliwości i czy upadłość ma sens.
Audyt sprawy60 minut
390 zł
Przegląd dokumentów i historii długów, potem pisemne podsumowanie ryzyk i rekomendacja.
Kwota zaliczana na poczet pełnej obsługi, jeśli zlecisz ją w ciągu 30 dni.
Sprawdzenie samodzielnie przygotowanego wniosku
590 zł
Czytam Twój wniosek przed złożeniem i wskazuję braki oraz miejsca, które sąd lub syndyk mogą zakwestionować.
Pełna obsługa do ogłoszenia upadłości
od 3 990 zł
Analiza, kompletny wniosek z załącznikami, złożenie w KRZ jako pełnomocnik, odpowiedzi na wezwania sądu aż do postanowienia o ogłoszeniu upadłości.
Możliwe raty; całość uregulowana do dnia złożenia wniosku.
Obsługa po ogłoszeniu upadłości
ryczałt miesięczny, indywidualnie
Osobna umowa po bezpłatnym spotkaniu (ok. 40 minut) o przebiegu postępowania: kontakt z syndykiem i sądem, pisma, stanowisko do projektu planu spłaty.
Opłata sądowa od wniosku (30 zł) i koszty postępowania, które ustala sąd, nie są częścią mojego wynagrodzenia. Z dniem ogłoszenia upadłości wygasają wcześniejsze pełnomocnictwa, dlatego obsługa po ogłoszeniu upadłości to osobna umowa.
Upadłość konsumencka za darmo: bezpłatne możliwości
Całkowicie bez kosztów się nie da, bo opłata 30 zł obowiązuje. Możesz jednak ograniczyć wydatki do minimum.
- Nieodpłatna pomoc prawna. Przysługuje osobie, której nie stać na odpłatnego prawnika. Wystarczy oświadczenie, a poradę można dostać także zdalnie. Prawnik w punkcie może pomóc przygotować projekt pisma (ustawa z 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej). Na wizytę zapisujesz się w starostwie, telefonicznie lub przez formularz Ministerstwa Sprawiedliwości.
- Samodzielny wniosek. Składasz go przez Krajowy Rejestr Zadłużonych (KRZ), czyli system sądów do spraw upadłościowych, albo na formularzu papierowym (art. 216aa p.u.).
- Pełnomocnik z urzędu. Jeśli nie możesz zapłacić prawnikowi, możesz poprosić sąd o ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 117 k.p.c.).
Firmy oddłużeniowe: jak nie przepłacić
Na rynku działają firmy, które obiecują „wyjście z długów” bez ryzyka. Zachowaj ostrożność, gdy:
- ktoś żąda wysokiej opłaty wstępnej, zanim zobaczy Twoje dokumenty,
- słyszysz zapewnienie, że sąd na pewno umorzy długi,
- nie wiesz, kto konkretnie przygotuje wniosek i jakie ma uprawnienia,
- umowa nie mówi jasno, co obejmuje cena i co się dzieje przy rezygnacji.
Uprawnienia łatwo sprawdzić. Adwokaci i radcy prawni są w publicznych rejestrach swoich samorządów. Lista doradców restrukturyzacyjnych, prowadzona przez Ministra Sprawiedliwości, jest jawna i dostępna w Biuletynie Informacji Publicznej ministerstwa oraz w KRZ (art. 17 ustawy o licencji doradcy restrukturyzacyjnego). Zapytaj o imię, nazwisko i numer licencji lub wpisu, a potem sprawdź je samodzielnie.
Jeśli chcesz porozmawiać o swojej sytuacji i kosztach, zanim cokolwiek podpiszesz, możesz umówić się na rozmowę.