Komornika można zatrzymać tylko w sposób przewidziany prawem, a wybór zależy od Twojej sytuacji. Inaczej działa się, gdy dług jest spłacony lub przedawniony, inaczej, gdy po prostu nie da się go spłacić. Upadłość konsumencka zatrzymuje egzekucje dopiero z dniem ogłoszenia upadłości. Samo złożenie wniosku komornika nie wstrzymuje. Poniżej opisuję legalne sposoby i to, co komornik musi Ci zostawić.
Czy upadłość konsumencka zatrzymuje komornika?
Tak, ale dopiero od dnia, w którym sąd ogłosi upadłość. Od złożenia wniosku do ogłoszenia upadłości mija zwykle kilka miesięcy. W tym czasie komornik może dalej prowadzić egzekucję.
PrzepisArt. 146 p.u.
Egzekucja skierowana do majątku, który wchodzi do masy upadłości, zostaje zawieszona z mocy prawa z dniem ogłoszenia upadłości. Gdy postanowienie o ogłoszeniu upadłości się uprawomocni, egzekucja zostaje umorzona z mocy prawa. Skutek następuje bez wniosku, ale komornik musi się o postanowieniu dowiedzieć. Warto od razu wysłać mu odpis postanowienia (robi to też syndyk), żeby zatrzymał czynności i odblokował rachunek.
Masa upadłości to Twój majątek, z którego syndyk spłaca wierzycieli. Syndyk to osoba wyznaczona przez sąd do prowadzenia tej części sprawy. Co trafia do masy, a co zostaje, opisuję w tekście co sprzedaje syndyk.
Pieniądze, które komornik już ściągnął, ale nie zdążył przekazać wierzycielowi, trafiają do masy upadłości po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości (art. 146 ust. 2 p.u.). Nie wracają więc do Ciebie, ale są dzielone między wszystkich wierzycieli. Po ogłoszeniu upadłości nowa egzekucja do majątku z masy jest niedopuszczalna. Wyjątkiem są m.in. alimenty i renty odszkodowawcze (art. 146 ust. 3 p.u.).
Upadłość nie oznacza, że cała pensja zostaje w Twojej kieszeni. Do masy nie wchodzi mienie wyłączone od egzekucji (art. 63 ust. 1 p.u.), więc kwoty wolne opisane niżej nadal Cię chronią. Nadwyżka ponad te kwoty trafia jednak do syndyka. Różnica polega na tym, że pieniądze idą do jednego postępowania, które ma swój koniec.
Czy sąd może zatrzymać komornika wcześniej? Przepisy o zabezpieczeniu pozwalają sądowi na wniosek zawiesić egzekucję jeszcze przed ogłoszeniem upadłości, jeśli jest to niezbędne dla celów postępowania (art. 39 ust. 1 p.u.). To możliwość, a nie reguła. Nie warto na nią liczyć z góry.
Ochrona trwa także później. W czasie wykonywania planu spłaty nie można wszcząć egzekucji długów sprzed ustalenia planu, z wyjątkiem m.in. alimentów (art. 491¹⁵ ust. 6 p.u.). Jak wygląda cała droga od wniosku do umorzenia długów, opisuję w poradniku upadłość konsumencka krok po kroku.
Jak wstrzymać egzekucję komorniczą bez upadłości?
Upadłość jest dla osób, które nie są w stanie spłacać długów. Jeśli Twoja sytuacja jest inna, sprawdź poniższe sposoby.
Porozumienie z wierzycielem
Komornik zawiesza postępowanie na wniosek wierzyciela (art. 820 § 1 k.p.c.). Jeśli uzgodnisz z wierzycielem spłatę w ratach, poproś, żeby w porozumieniu zobowiązał się złożyć taki wniosek. Porozumienie najlepiej zawrzeć na piśmie. Zawieszenie nie kasuje długu. Jeśli przestaniesz płacić raty, wierzyciel może poprosić o podjęcie egzekucji.
Umorzenie egzekucji, gdy nie ma z czego ściągać
Komornik umarza postępowanie z urzędu, gdy jest oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od jej kosztów (art. 824 § 1 pkt 3 k.p.c.). To decyzja komornika, a nie dłużnika. Dług nadal istnieje, a wierzyciel może złożyć nowy wniosek, gdy pojawi się majątek lub dochód.
Skarga na czynności komornika
Jeśli komornik narusza przepisy, możesz złożyć skargę na jego czynność lub zaniechanie (art. 767 i nast. k.p.c.). Przykłady to zajęcie kwoty wolnej albo świadczeń, których zająć nie wolno. Skargę składa się za pośrednictwem komornika do sądu rejonowego w terminie tygodnia od czynności lub od dnia, w którym się o niej dowiesz. Skarga nie służy do kwestionowania samego długu.
Powództwo przeciwegzekucyjne
Jeśli dług został już spłacony albo po wydaniu wyroku nastąpiło inne zdarzenie, które sprawia, że egzekucja nie powinna się toczyć, można wnieść pozew o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności (art. 840 § 1 k.p.c.). Przykładem może być przedawnienie. Razem z pozwem można złożyć wniosek o zabezpieczenie przez zawieszenie egzekucji (art. 755 § 1 pkt 3 k.p.c.). W pozwie trzeba podać od razu wszystkie zarzuty (art. 843 § 3 k.p.c.).
Gdy nakaz zapłaty trafił pod stary adres
Zdarza się, że o sprawie w sądzie dowiadujesz się dopiero od komornika. Często chodzi o nakaz zapłaty, także z e-sądu, wysłany pod nieaktualny adres. Wtedy możesz poprosić sąd o zaświadczenie, pod jaki adres doręczono nakaz (art. 139 § 5 k.p.c.). Jeśli adres jest inny niż miejsce zamieszkania ustalone przez komornika, komornik na Twój wniosek zawiesza egzekucję (art. 820³ § 1 k.p.c.). Równolegle warto wnieść o doręczenie nakazu na właściwy adres, a po doręczeniu złożyć sprzeciw w terminie wskazanym w pouczeniu. Komornik może jednak nadal dokonywać zajęć, które zabezpieczają przyszłą egzekucję (art. 820³ § 3 k.p.c.).
Kwota wolna od zajęcia 2026: co komornik musi zostawić
Nawet gdy egzekucja trwa, część pieniędzy jest chroniona.
- Wynagrodzenie za pracę. Przy długach innych niż alimenty komornik może zająć najwyżej połowę wynagrodzenia (art. 87 § 3 k.p.). Wolna od zajęcia jest kwota minimalnego wynagrodzenia po odliczeniu składek i zaliczki na podatek (art. 87¹ § 1 pkt 1 k.p.). Od 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 4806 zł brutto, co przy pełnym etacie daje około 3600 zł netto.
- Emerytura i renta. Przy egzekucji należności innych niż alimenty od 1 marca 2026 r. wolne od egzekucji jest 1401,57 zł miesięcznie (art. 141 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, komunikat Prezesa ZUS z 17 lutego 2026 r.).
- Rachunek bankowy. Co miesiąc wolna od zajęcia jest kwota równa 75% minimalnego wynagrodzenia, łącznie na wszystkich rachunkach jednej osoby (art. 54 ust. 1 Prawa bankowego). W 2026 r. to 3604,50 zł miesięcznie.
- Świadczenia całkowicie wolne od egzekucji. Nie można zająć m.in. świadczenia wychowawczego 800+, świadczeń rodzinnych, świadczenia „Dobry start” i świadczeń z pomocy społecznej (art. 833 § 6 k.p.c.).
Przy egzekucji alimentów kwoty wolne są niższe. Jeśli komornik zajął pieniądze, które są chronione, napisz do niego i do banku. Gdy to nie pomoże, złóż skargę.
Egzekucja komornicza a upadłość konsumencka: porównanie
| Egzekucja komornicza | Upadłość konsumencka | |
|---|---|---|
| Kto prowadzi | Komornik, na wniosek wierzyciela | Sąd i syndyk wyznaczony przez sąd |
| Ilu wierzycieli | Każdy wierzyciel osobno, często kilku komorników naraz | Wszyscy wierzyciele w jednym postępowaniu |
| Czy ma koniec | Trwa, dopóki dług z odsetkami i kosztami nie zostanie spłacony | Kończy się planem spłaty albo umorzeniem bez planu |
| Co z długiem na końcu | Dług zostaje, jeśli nie da się go ściągnąć | Po wykonaniu planu sąd umarza resztę zobowiązań (art. 491²¹ ust. 1 p.u.) |
Nie pozwól, żeby komornik zlicytował Twoje mieszkanie
Największa różnica dotyczy mieszkania lub domu. Gdy licytuje je komornik, z ceny spłacani są wierzyciele i koszty, a Ty zostajesz bez dachu nad głową i bez środków na wynajem. W upadłości konsumenckiej jest inaczej: jeśli syndyk sprzedaje lokal, w którym mieszkasz, sąd wydziela Ci z uzyskanej ceny kwotę na wynajem mieszkania na okres od 12 do 24 miesięcy, odpowiadającą przeciętnemu czynszowi w Twojej miejscowości (art. 342a p.u.). Egzekucja komornicza takiej ochrony nie daje. Jeśli wierzyciel zmierza do licytacji nieruchomości, warto sprawdzić drogę upadłości, zanim komornik wyznaczy termin. Więcej w artykule upadłość konsumencka a mieszkanie.
Ile trwa plan spłaty i od czego zależy, piszę w tekście ile trwa upadłość i plan spłaty. Pamiętaj, że niektóre długi nie podlegają umorzeniu, na przykład alimenty i grzywny (art. 491²¹ ust. 2 p.u.).
Z praktyki syndyka
W wielu sprawach widzę, że ktoś przez lata oddawał komornikowi część pensji, a dług prawie nie malał. Pieniądze szły głównie na odsetki i koszty egzekucji. Te osoby często mówią mi, że żałują, że nie sprawdziły wcześniej, czy upadłość jest dla nich. Dlatego warto policzyć to możliwie wcześnie.
Czego nie robić, gdy wchodzi komornik
- Nie bierz kolejnej pożyczki na spłatę komornika. Taka pożyczka zwykle tylko przesuwa problem i dokłada nowe odsetki. Przy późniejszym wniosku o upadłość sąd będzie też patrzył, jak i kiedy zaciągano zobowiązania.
- Nie przepisuj ani nie ukrywaj majątku. Ukrywanie lub zbywanie majątku, żeby udaremnić zaspokojenie wierzycieli, może być przestępstwem (art. 300 k.k.). W upadłości takie czynności mogą też zostać uznane za bezskuteczne (art. 127 p.u.).
- Nie odkładaj pism z sądu i od komornika. Wiele terminów jest krótkich, czasem tygodniowych. Otwórz każde pismo i zapisz datę jego odbioru.
Jeśli nie wiesz, który sposób pasuje do Twojej sytuacji, zacznij od krótkiego testu. Pomoże Ci ocenić, czy upadłość konsumencka jest dla Ciebie.